Antisosyal kişilik bozukluğu

Sosyopati, antisosyal kişilik bozukluğu olarak isimlendirilen psikolojik rahatsızlığın gayri resmî adıdır. Amerikan Psikiyatri Derneği’nin Teşhis ve İstatistik Rehberinde şöyle tarif edilmektedir:

“Teşhis için temel özellik, çocukluk veya ilk ergenlik çağında başlayıp yetişkinlik çağında da devam eden, diğer insanların hakları ile ilgili daimî bir umursamazlık ve ihlâl seyridir.”

Bozukluğun temel özellikleri olarak sayılan hususlar, hilekârlık ve manipülasyondur. Çoğu zaman davranışlarından ötürü suçluluk veya pişmanlık duymazlar. Haz ilkesinden beslenirler. Bu nedenle davranışlarının sebep olacağı sonuçları düşünmezler.

Uyuşturucu ve alkol gibi problemleri olabilir. Bu nedenle, bu bozukluğa sahip kişiler aile, iş veya okulla ilgili sorumluluklarını yerine getiremezler. Çocuklukta dikkat eksikliği ve aşırı hareketlilik bozukluğu gösteren kişilerde antisosyal kişilik bozukluğu riski daha yüksektir. Ağır cinsel sapkınlık gösteren çoğu kişide antisosyal kişilik bozukluğu vardır. Yüzeysel olarak samimi olabilirler ancak karşılarındaki insanı fethettikten sonra ilgisiz bir tavır sergilerler. Antisosyal kişilik bozukluğunun erkeklerde görülme olasılığı kadınlara kıyasla daha fazladır. Bu kişilik bozukluğunun kalıtım ve çevre etkenlerinin birlikte etkili olabildiği düşünülüyor.

 

devamını oku

Şizotipal kişilik bozukluğu

Şizotipal kişilik bozukluğu, şiddetli sosyal anksiyete, düşünce bozukluğu, paranoid düşünceler, derealizasyon, geçici psikoz ve çoğu zaman sıra dışı inançlar ile karakterize bir bozukluktur.

Bu bozukluğu olan insanlar, insanlarla yakın ilişkiler kurmakta büyük bir rahatsızlık hissederler, çünkü özellikle akranlarının kendilerine karşı olumsuz düşünceler taşıdıklarını düşünürler, bu yüzden onlarla ilişkilerden kaçınırlar.

Tuhaf konuşma tarzları ve garip kıyafet tarzları da bu hastalığın belirtileridir. Konuşurken garip tepki verebilirler, cevap vermeyebilir veya kendileriyle konuşabilirler. Durumları sıklıkla tuhaf veya sıra dışı bir anlama sahip olarak yorumlarlar; paranormal ve batıl inançlar yaygındır.

Bu insanlar, kişilik bozukluğu yerine sık sık endişe veya depresyon için tıbbi yardım isterler. Bu bozukluk kadınlara oranla erkeklerde daha sık görülüyor. Depresyon ve kaygı belirtileri oldukça yaygındır. Bipolar bozukluk, travma sonrası oluşan stres, sınırda kişilik bozukluğu ve narsistik kişilik bozukluğu olan kişilerde şizotipal kişilik bozukluğu olma riski daha yüksektir.

 

devamını oku

Şizoid kişilik bozukluğu

Şizoid kişilik bozukluğu veya şizoid kişilik, sosyal ilişkilere ilgi azlığı, duygusal soğukluk, içe dönüklük ile karakterize bir kişilik bozukluğudur.

Şizoidler, yoğun duygular yaşamaz, sosyal aktivitelerden kaçınır, arkadaşlık kurmakta normal insanlara nazaran daha isteksiz davranırlar; topluma karşı yabancılaşmışlardır. Şizoid kişilik, genel olarak umursamaz ya da soğuk olarak nitelendirilebilir. Övgü ya da eleştiriler karşısında tepkisiz kalırlar. Duyguları statik olup çok fazla değişime uğramaz.

devamını oku

Paranoid kişilik bozukluğu

Paranoid kişilik bozukluğu, diğer insanların hareketlerini küçültücü ve tehdit edici olarak algılayan aşırı duyarlılıktır.

Paranoyalar sağlıklı insanların da zaman zaman şüpheci yaklaşımlarından kaynaklı sahip olabileceği düşünce biçimi iken, paranoid kişilik bozukluğu olan bireylerin paranoyaları günlük hayatın işlevini ve kalitesini bozacak derecede yoğundur.

Paranoid kişilik bozukluğu bulunan bireyler kendilerini toplumdan izole etmeye meyillidir. İnsanlara güven konusunda sorun yaşadıklarından yakın ilişki kurmakta zorlanırlar. Paranoid bireyler etraflarındaki bir kişinin hoş görmedikleri davranışlarını diğer insanlara da atfederler. Bir kişinin ona yalan söylediğini yakaladığında diğer herkesin de kendisine yalan söylediğinden kuşkulanmaya başlar.
devamını oku