Obsesif kompulsif bozukluk

Bu psikolojik rahatsızlığı iki ayrı başlık olarak ele almamız gerekecektir. Bunlar sırasıyla obsesyon ve kompulsiyon olmak üzere iki ayrı evre ve belirtilerdir.

Obsesyon; kişinin zihninden atamadığı, istenmeyen, takıntılı düşünce, fikir ve görüntüler olarak tanımlanır.

Herkesin zihninde zaman zaman kendisini rahatsız hissetmesine neden olan, alışılmadık düşünceler belirebilir ancak bu düşünceler her ne kadar şaşırtıcı hatta korkutucu olsa da günlük hayata devam etmeye engel taşımaz. Ancak obsesif kompulsif bozukluk rahatsızlığına sahip bireyler için bu tür düşünceler zamanlabüyük bir stres ve rahatsızlık kaynağı haline gelebilir.

devamını oku

Bağımlı kişilik bozukluğu

Bağımlı kişilikler yalnız karar veremeyen, kendi başlarına girişimlerde bulunamayan, eyleme geçemeyen ve sorumluluk alamayan kişilerdir. Bu kişiler yalnız karar vermekte aşırı derecede zorluk çekerler. Boyun eğicidirler ve yaşamlarını anlamlandırma ve yönlendirmede başkalarına bel bağlarlar. İsteyici ve alıcıdırlar; ama vermeyi bilmezler. Örneğin, iş aramaları gerekiyorsa, bunu aile üyelerinden bekler; fakat evdeki ufak işlere katkıda bulunmak işine gelmez. Sanki başkaları ona borçluymuş gibi davranır. Bu tutum ve davranışlar küçük bir çocuğun davranışlarını anımsatır.

Pasif ve yapışkan davranırlar. Kendi haklarını aramaktan yoksundurlar ve başkalarının isteklerine boyun eğerler. Yanlarında onları koruyan, destek veren veya bakan biri olmazsa çok tedirgin ve güvensiz hissederler.

Bağımlı kişiler diğer insanların yaşamlarıyla ilgili inisiyatif almalarına ve sorumluluk almalarına izin verirler. Bu bozukluğa sahip yetişkin kişiler nerede yaşayacaklarını, ne iş yapmaları gerektiğini ve hangi insanla arkadaşlık edeceğini ebeveynine veya partnerine sorar. Ergenler ise giyeceği kıyafeti, kiminle vakit geçireceğini, hangi okulu seçmesi gerektiğini bilemez ve bu seçimlerin hepsini ebeveynlerine bırakırlar. Bağımlı oldukları kişiyle ilişkilerini koruyabilmek için muazzam bir zaman ve enerji harcarlar.

devamını oku

Borderline kişilik bozukluğu

Borderline yada sınırda kişilik bozukluğu, kişinin kimlik duygusunda, ilişkilerinde ve duygularında yaşadığı bir dengesizlik durumudur. Borderline kişilik bozukluğunun en belirleyici özellikleri, istikrarsız ama yoğun ilişkiler, değişken duygudurum ve dürtüsel davranışlardır. Bu kişiler toplumsal kimliklerinde derin güvensizlik ve tutarsızlık gösterirler.

Çok çabuk düş kırıklığına uğrarlar. Kolaylıkla öfkelenirler, ama öfkeleri hemen geçer. Terkedilme korkusu sınırda kişiliklerin en belirleyici özelliklerindendir. Bu kişiler ilişkilerine aşırı derecede bağımlıdırlar.

Hızlı yaşam çabaları vardır ve kendilerine zarar verme eğilimindedirler. Boşluk, anlamsızlık ve yalnızlıktan sıkça yakınırlar. Ciddi bir yalnızlık korkuları vardır. Sınırda kişilik bozukluğuna sahip kişilerde madde kullanımı, depresyon, yeme bozuklukları sıklıkla görülür.

Borderline kişilik bozukluğu semptomları, depresyon ve bipolar bozukluklarındaki semptomlarla örtüşür. Bu nedenle sınırda kişilik hastaları, antidepresan veya duygu durum dengeleyici ilaçlardan biriyle tedaviye yanıt verebilir. Borderline kişilik bozukluğu erkeklere oranla kadınlarda daha sık görülür.

devamını oku

Çekingen kişilik bozukluğu

Çekingen kişilik bozukluğu olan kişiler utangaç, çekingen, başkaları tarafından olumsuz değerlendirilmekten ciddi bir şekilde korkan, kendilerini fazla gözlemleyen kişilerdir. Toplum içinde çirkin, anlamsız görünmekten, yanlış bir şey yapmaktan korkarlar. Yüzleri kızarır, elleri titrer ve bu durumun fark edileceğini düşünerek ciddi bir endişe yaşarlar. Kendilerine karşı yapılan eleştirilere aşırı derecede hassasiyet gösterirler, yaşamlarını reddedilme ve onaylanmama korkusuyla şekillendirirler. İstemedikleri halde yakın ilişkiler kurmaktan kaçınırlar. Dünyayı güvensiz ve tehditkar bir yer olarak görürler. Öz saygıları düşüktür; kendilerini değersiz, beceriksiz ve yeteneksiz kişiler olarak tanımlarlar.

Çekingen kişilik bozukluğunda yaşanılan aşırı utangaçlık ve reddedilme korkusu kişilerin sosyal ve profesyonel yaşamlarını ciddi derece etkiler. Eleştirilmekten koktukları için iş faaliyetlerinden kaçınabilir veya iş tekliflerini reddedebilirler.

devamını oku